Toelichting:
inkomsten en uitgaven
Archiefstukken.
Credits: Josefina Eikenaar 2025.
Inkomsten en Uitgaven: Toelichting
Eigen inkomsten
De omzet van Stichting Mommerskwartier bestaat in 2025 voor ca. 50,0 % uit subsidies van de verschillende overheden, te weten ca. 43,5 % van de gemeente Tilburg, ca. 5,9 % van de Rijksoverheid en ca. 0,5 % van de Provincie Noord-Brabant.
De gerealiseerde baten 2025 zijn ten opzichte van de begroting ca. €75.000 lager.
Op hoofdlijnen betreft het de onderstaande posten en oorzaken.
De totale publieksinkomsten zijn ca. €270.000 hoger dan begroot. Dit betreft:
- Ca. €218.000 hoger gerealiseerde opbrengst van de kaartverkoop.
- Ca. €131.000 per saldo hogere omzet voornamelijk bij het TextielShop
- Ca. €54.000 per saldo lagere omzet van de TextielLab
De overige directe inkomsten zijn per saldo ca. €87.000 hoger. Dit betreft met name een hogere omzet bij het Regionaal Archief Tilburg voor aansluitingen van E-depot door gemeenten van
€25.000, hogere opbrengsten horeca TextielMuseum van ca. €99.000 en geen opbrengsten voor project ‘Sprekende geschiedenis’ van ca. €50.000 waarvoor ook geen kosten zijn gemaakt.
De totale bijdragen uit private middelen zijn €255.000 hoger door met name de donatie van de Vriendenloterij van € 250.000. Deze donatie is vanaf 2026 in de exploitatiebegroting opgenomen.
Subsidies
De gerealiseerde subsidie-inkomsten zijn in 2025 ca. €559.000 lager dan begroot. Dit betreft:
Een wel begrote maar uiteindelijk nog niet toegekende beschikking van de Gemeente Tilburg van ca. €227.000 voor de huisvesting en verhuizing naar onze nieuwe depotvoorziening in de toekomst. Daarnaast heeft de gemeente de aangevraagde subsidie voor de verhoogde beheerskosten collectie van €100.000 niet toegekend. Daarentegen kent de gemeente wel structureel een extra bijdrage toe van €250.000 voor gestegen lasten. Deze waren al wel begroot.
Een lagere besteding van de BIS-middelen voor ca. €222.000. In 2025 is de doorgeschoven BIS subsidie 2021-2024 gedeeltelijk gerealiseerd voor die projecten, die nog doorlopen in 2026. Daarnaast is de gerealiseerde BIS OCW subsidie 2025-2028 in 2025 lager dan begroot, omdat 2025 als een opstartjaar gold voor de voorbereiding van de nieuwe R&D projecten, inclusief de werving van de deelnemende kunstenaars.
Lasten
De gerealiseerde lasten 2025 zijn ten opzichte van de begroting 2025 ca. €1.028.000 lager.
Op hoofdlijnen vormen de onderstaande posten de verklaring van dit verschil.
De beheerslasten materieel zijn ten opzichte van de begroting per saldo ca. €221.000 lager.
De belangrijkste verklaringen van dit verschil betreffen:
- Lagere afschrijvingskosten van ca. €55.000;
- Lagere huisvestingslasten voor een bedrag van per saldo ca. €251.000 als gevolg van met name lagere energielasten en lagere lasten voor het nieuw depot van €218.000, zoals hierboven al toegelicht.
De beheerslasten personeel verschilt nagenoeg niets t.o.v. begroting (ca. €4.000 lager) maar op onderdelen zijn er wel verschillen zichtbaar. Bij de inhuur personeel zijn de werkelijke kosten van ca. €645.000 t.o.v. begroot ca. €440.000, een overschrijding van ca. €205.000. Deze wordt grotendeels gecompenseerd door de lagere lonen en sociale lasten met een besparing van ca. €190.000.
De activiteitenlasten materieel zijn ten opzichte van de begroting ca. €455.000 lager. De belangrijkste oorzaak is de niet gerealiseerde BIS subsidie met een omvang van €333.000.
Deze subsidie is op de balans geboekt voor besteding in de komende jaren. Daarnaast heeft het Regionaal Archief Tilburg minder projectkosten gemaakt dan begroot en heeft het Stadsmuseum Tilburg als gevolg van verminderde subsidies van de gemeente ook een deel van het programma niet kunnen uitvoeren.
De activiteitenlasten personeel zijn ten opzichte van de begroting ca. €348.000 lager.
De belangrijkste verklaring voor de lagere lasten dan begroot betreft tijdelijk niet ingevulde vacatures, uitdiensttreding, aankoop verlof en/of lagere kosten per fte bij TextielMuseum I Textiellab (ca. €286.000), Regionaal Archief Tilburg (ca. €123.000) en Stadsmuseum Tilburg (ca. €119.000). Daarentegen was de inhuur €181.000 hoger dan begroot, voor een groot gedeelte veroorzaakt door inhuur Horeca (€98.000).
In totaal ontstaat een groot verschil tussen realisatie t.o.v. begroting wat ook veroorzaakt wordt door personeelskosten. Ten tijde van begroting wordt de formatie geraamd inclusief extra tredes, periodieken, vacatures e.d. In de praktijk worden niet alle vacatures ingevuld (soms gecompenseerd door inhuur), treden mensen uit dienst die niet direct worden vervangen en wordt geregeld verlof ingekocht.
Vermogensbeleid
Sinds 2020 beschikt Stichting Mommerskwartier over een vastgesteld beleid voor het eigen vermogen. Dit beleid omvat een aantal onderbouwde uitspraken over de omvang en samenstelling van het eigen vermogen beredeneerd vanuit de drie relevante functies van het eigen vermogen, te weten de bufferfunctie, de financieringsfunctie en de bestedingsfunctie van het eigen vermogen. Binnen stichting Mommerskwartier speelt de inkomensfunctie (de 4e functie van het eigen vermogen) van het eigen vermogen feitelijk geen rol. De inzichten ten aanzien van de noodzakelijke omvang en samenstelling van het eigen vermogen zijn sindsdien niet gewijzigd.
Wat betreft de bufferfunctie, is door directeur-bestuurder met goedkeuring van de raad van toezicht de conclusie getrokken dat de huidige stand van de algemene reserve niet meer als voldoende kan worden beschouwd. Het afgelopen jaar is duidelijk geworden dat de Stichting tot op heden zelf een aantal zaken moet financieren, waardoor in de komende jaren algemene reserve op peil moet worden gehouden voor de continuïteit van de Stichting. Deze algemene reserve zou ca. €1.000.000 moeten bedragen voor TextielMuseum I Textiellab en voor het Regionaal Archief Tilburg circa €500.000. In de jaarrekening 2025 is de stand per 31 december 2025 respectievelijk €1.002.850 algemene reserve voor TextielMuseum I Textiellab en €608.535 algemene bestemmingsreserve voor het Regionaal Archief Tilburg.
De financieringsfunctie betreft de noodzaak en het vermogen om vanuit het eigen vermogen op de langere termijn te kunnen voorzien in de financieringsbehoefte voor de noodzakelijke (vervangings-) investeringen als ook voor het opvangen van onvoorziene tegenvallers. Hiervoor zijn bestemmingsreserves opgenomen.
Tot slot is er de bestedingsfunctie van het eigen vermogen. Deze functie zou een rol kunnen spelen bij de financiering van realisatie van nieuw beleid. In de afgelopen jaren is met deze middelen het vernieuwingsproces van het TextielMuseum I Textiellab bekostigd. Deze middelen zijn echter niet onuitputtelijk. Er wordt daarom geïnvesteerd in de developmentfunctie. Deze is bedoeld om extern middelen te genereren die het TextielMuseum I Textiellab in staat stelt nieuwe, interessante projecten te realiseren.
De omvang aan bestemmingsreserves bedraagt per 31 december 2025 €3.490.814.
Daarvan is € 1.082.022 bedoeld voor met name de vervanginvesteringen van de machines in het Textiellab en € 750.000 bijdragen VriendenLoterij voor de herinrichting van het vernieuwde TextielMuseum I Textiellab na de verbouwing.
De stichting heeft geen beleggingen en is geen leningen aangegaan.
Het hiervoor op hoofdlijnen beschreven financieringsbeleid van de stichting is afgestemd en goedgekeurd (RvT) dan wel bekend (gemeente Tilburg) bij alle relevante stakeholders van de stichting. Het resultaat 2025 van €77.986 is bestemd cf. het beleid, waarin is afgesproken dat positieve exploitatieresultaten terugvloeien naar de reserves van het desbetreffende organisatieonderdeel (TextielMuseum I Textiellab Stadsmuseum Tilburg cq. Regionaal Archief Tilburg).
Resultaat en bestemmingsreserves
| REALISATIE 2025 | BEGROOT 2025 | REALISATIE 2024 | |
|---|---|---|---|
| Onttrekking algemene reserve | 16.373 | 53.939 | 42.000 |
| Dotatie algemene reserve | - | -263.904 | |
| Dotatie bestemmingsreserve financiering vervangingsinvesteringen | -55.456 | -60.750 | |
| Dotatie bestemmingsreserve Nieuw Depot | |||
| Onttrekking bestemmingsreserve Nieuw Depot | 18.972 | ||
| Onttrekking bestemmingsfonds coronasteun TextielMuseum (2022) | - | 669.801 | |
| Bestemmingsreserve versterking TextielMuseum | 61.415 | 676.576 | 0 |
| Dotatie bestemmingsreserve herinrichting TextielMuseum | -150.000 | -200.000 | |
| Onttrekking bestemmingsreserve herinrichting TextielMuseum | 109.288 | 85.023 | |
| Onttrekking bestemmingsreserve overlopende tentoonstellingen | 38.618 | 13.193 | |
| Vrijval bestemmingsreserve overlopende tentoonstellingen | 121.974 | 18.172 | |
| Dotatie bestemmingsreserve overlopende tentoonstellingen | -14.618 | -160.592 | |
| Dotatie bestemmingsreserve tentoonstellingen | - | 200.000 | |
| Onttrekking bestemmingsreserve tentoonstellingen | 65.000 | ||
| Onttrekking bestemmingsreserve organisatieontwikkeling | 146.000 | 150.000 | |
| Dotatie bestemmingsreserve organisatieontwikkeling | -100.000 | 35.000 | -200.000 |
| Onttrekking bestemmingsreserve aankopen collectie | 100.000 | 5.065 | |
| Dotatie bestemmingsreserve aankopen collectie | -50.000 | -5.065 | |
| Dotatie bestemmingsreserve publieksactiviteiten/herinrichting TM Vriendenloterij | -250.000 | -250.000 | |
| Onttrekking bestemmingsreserve geactiveerde verbouwingen RAT | 9.467 | ||
| Onttrekking bestemmingsreserve Archief | - | 65.162 | 55.314 |
| Dotatie bestemmingsreserve Archief | 104.126 | ||
| Onttrekking bestemmingsreserve doorontwikkeling Stadsmuseum | - | 29.206 | 41.561 |
| Dotatie bestemmingsreserve doorontwikkeling Stadsmuseum | -24.803 | ||
| RESULTAAT NA BESTEMMING | 0 | 0 | 0 |
Balans 2025
De balans van Stichting Mommerskwartier ziet er als volgt uit:
Activa 2025
| ACTIVA | 2025 | 2025 | 2024 | 2024 |
|---|---|---|---|---|
| Bedragen in euro | ||||
| VASTE ACTIVA | ||||
| Immateriële vaste activa | ||||
| - Onderhanden investeringen | 0 | 0 | ||
| - Software | 23.157 | 30.876 | ||
| Materiële vaste activa | ||||
| Verbouwingen | 118.526 | 144.203 | ||
| Machines en installaties | 955.179 | 928.341 | ||
| Totale staat van activa | 1.073.705 | 1.072.543 | ||
| Onderhanden investeringen | 0 | |||
| 1.073.705 | 1.072.543 | |||
| VLOTTENDE ACTIVA | ||||
| Voorraden | ||||
| Gereed product | 434.775 | 331.243 | ||
| 434.775 | 331.243 | |||
| Vorderingen op korte termijn | ||||
| Debiteuren | 206.692 | 373.678 | ||
| Belastingen en sociale lasten | 147.653 | 159.594 | ||
| Overlopende activa | 1.117.256 | 779.424 | ||
| 1.471.601 | 1.312.697 | |||
| Kas | 1.795 | 2.249 | ||
| Bank | 4.822.477 | 4.745.203 | ||
| Kruisposten | 12.104 | 7.163 | ||
| Liquide middelen | 4.836.376 | 4.754.616 | ||
| TOTAAL ACTIVA | 7.839.614 | 7.501.974 |
Passiva 2025
| PASSIVA | 2024 | 2024 | 2023 | 2023 |
|---|---|---|---|---|
| Bedragen in euro | ||||
| Eigen vermogen | ||||
| Algemene Reserve | 1.002.849 | 1.019.224 | ||
| Bestemmingsreserves | ||||
| Diverse bestemmingsreserves | 4.099.349 | 3.992.642 | ||
| Bestemmingsfondsen | ||||
| Bestemmingsfonds Coronsteun TextielMuseum (2021) | 0 | 0 | ||
| Bestemmingsfonds Coronsteun TextielMuseum (2022) | 0 | 0 | ||
| Bestemmingsfonds Depots TextielMuseum | 193.057 | 212.029 | ||
| 193.057 | 212.029 | |||
| Voorzieningen | ||||
| -overige voorzieningen | 93.601 | 103.771 | ||
| Kortlopende schulden | ||||
| - Crediteuren | 457.264 | 609.056 | ||
| - Belastingen en sociale lasten | 327.186 | 306.835 | ||
| - Overige schulden | 477.997 | 463.822 | ||
| - Overlopende passiva | 1.188.310 | 794.596 | ||
| 2.450.758 | 2.174.309 | |||
| TOTAAL PASSIVA | 7.839.614 | 7.501.974 |
Bestemmingsreserves 2025
| BESTEMMINGSRESERVES | 2025 | 2024 | ||
|---|---|---|---|---|
| - Organisatieontwikkeling | 194.00 | 240.000 | ||
| - Herinrichting TextielMuseum | 155.689 | 114.987 | ||
| - Geact. verbouw. herinr. TM | 0 | |||
| - Versterking TextielMuseum | 484.266 | 546.681 | ||
| - Financiering vervangingsinvesteringen | 1.082.022 | 1.026.566 | ||
| - Overlopende tentoonstellingen | 14.618 | 160.593 | ||
| - Bestemmingsreserve Archief | 608.535 | 504.409 | ||
| - Geact verbouw. herinr. RAT | 0 | |||
| - Doorontw. Stadsmuseum | 112.719 | 87.916 | ||
| - Aankopen Collectie | 50.000 | 100.000 | ||
| - Tentoonstellingen | 647.500 | 712.500 | ||
| - Publieksactiviteiten/herinrichting TM Vriendenloterij | 750.000 | 500.000 | ||
| 4.099.349 | 3.992.642 | |||
| BESTEMMINGSFONDSEN | ||||
| - Bestemmingsfonds Coronasteun TextielMuseum (2021) | - | - | ||
| - Bestemmingsfonds Coronasteun TextielMuseum (2022) | - | - | ||
| - Bestemmingsfonds Depots TextielMuseum | 193.057 | 212.029 | ||
| 193.057 | 212.029 |
Financiële risicoparagraaf
Risico ’s worden gedefinieerd als de mate waarin (door schade) een organisatie een doelstelling niet kan realiseren, als gevolg van de kans van voorkomen van één of meer gebeurtenissen. De Governance Code Cultuur vraagt van de organisatie dat zij beschikt over een risicomanagement systeem.
Risicomanagement staat daarom in de managementcyclus voortdurend op de agenda.
Eind 2024 heeft na een evaluatie van het intern gebruikte instrument voor risicoanalyse en beheer een verbetering van het instrument plaatsgevonden. Daarvoor werd gebruik gemaakt van de handvatten en het model dat door kennisplatform voor de sector Cultuur en Ondernemen is aangereikt. De risicoanalyse wordt gemonitord bij elke managementrapportage en ook jaarlijks geactualiseerd.
Als belangrijkste risico’s zijn gedefinieerd:
1. Kostenbeheersing
In algemene zin wordt terughoudend opgetreden met het aangaan van langlopende verplichtingen, zowel personeel als materieel, om de balans tussen exploitatiekosten en subsidies te bewaken.
Dit blijft een permanent aandachtspunt.
2. Ziekteverzuim
Het ziekteverzuim was in 2025 relatief laag (4,59%) wanneer het wordt afgezet tegen het landelijke gemiddelde (5,4%) en is ook gedaald ten opzichte van 2024 (6,51%). Maar vanwege langdurig ziekteverzuim had de Stichting in 2025 nog wel last van dubbele personeelslasten om het zieke personeel op te vangen.
3. Blijvend hoge prijzen
De uitgangspunten met betrekking tot ontwikkeling van onder andere de energielasten zijn en blijven een inschatting. De prijsschommelingen in de energie en de sterke prijsstijgingen op andere goederen en diensten zorgen voor een potentieel onzeker toekomstbeeld.
4. Strategische ontwikkeling Stadsmuseum Tilburg en Regionaal Archief Tilburg
De gemeente Tilburg heeft in het najaar van 2025 de Nota Ambitie Erfgoedhuis vastgesteld. Stadsmuseum Tilburg heeft de opdracht gekregen om op basis van deze nota scenario’s te ontwikkelen. Deze ontwikkeling biedt veel kansen voor het Stadsmuseum Tilburg in de zin van groei, doorontwikkeling en sterkere positionering, wellicht inclusief een eigen locatie. Er zal ook aandacht worden besteed aan schaalvergroting en de wenselijke organisatievorm voor de toekomst.
Een tweede belangrijke ontwikkeling betreft het Regionaal Archief Tilburg. Binnen de gemeente is de wettelijke verantwoordelijkheid voor de archieven verdeeld binnen twee afdelingen. De nieuwe Archiefwet die naar verwachting in 2027 ingaat, brengt veranderingen met zich mee die maken dat de gemeente het voornemen heeft te willen onderzoeken wat op termijn de beste organisatievorm is om de wettelijke taken voor het formeel en feitelijk beheer te organiseren
5. Nieuw rijkssubsidiestelsel basisinfrastructuur cultuur vanaf 2029 e.v. en mogelijke gevolgen voor TextielMuseumI TextielLab
Het ministerie OCW werkt aan een brede herziening van het cultuurbestel. Een belangrijke eerste stap is het wetsvoorstel om de subsidietermijn voor de rijks gesubsidieerde instellingen (BIS) vanaf 2029 te verlengen van vier naar maximaal acht jaar. Deze wetswijziging naar een bredere herziening van het cultuurbestel zal naar verwachting gevolgen hebben voor de samenstelling, omvang en systematiek van de BIS. Momenteel worden door het ministerie de volgende stappen in dit proces voorbereid. Gezien de huidige politieke en bestuurlijke context brengt dat onzekerheden met zich mee. Zo is al bekend dat het nieuwe kabinet een aantal grote bezuinigingsopgaven heeft.
